[Review หนังสือ] “เอาตัวรอดด้วย ทฤษฎีเกม”

8196

ทฤษฎีเกม (game theory) คือ ทฤษฎีทางคณิตศาสตร์ที่นักคณิตศาสตร์อเมริกันลี้ภัยชื่อ “จอห์น ฟอน นิวแมน” นำมาใช้อธิบายการตัดสินใจของมนุษย์บนข้อมูลที่ไม่สมบูรณ์ เพื่อหาทางเลือกที่ดีที่สุด ในการแย่งชิงผลประโยชน์มาเป็นของตัวเอง ด้วยการคิดการวิเคราะห์หากลยุทธ์ที่ดีที่สุด ภายใต้สถานการณ์นั้น ๆที่มีข้อมูลอย่างจำกัด ในเชิงตัวเลข ปริมาณ ปัจจุบันมีการพยายามนำไปประยุกต์ใช้กับศาสตร์ทางด้านสังคมศาสตร์อื่นๆมากมาย และกลายเป็นเรื่องที่มีคนนิยมมากขึ้นเรื่อยๆ

หนังสือ “เอาตัวรอดด้วยทฤษฎีเกม (game theory)” เป็นหนังสือที่เล่าเรื่องราวของพฤติกรรมของมนุษย์ในการแย่งชิงผลประโยชน์มาเป็นของตัวเอง ด้วยการคิดการวิเคราะห์หากลยุทธ์ที่ดีที่สุด ภายใต้สถานการณ์นั้น ๆที่มีข้อมูลอย่างจำกัด ให้ออกมาเข้าใจง่ายๆด้วยตัวอย่างในชีวิตประจำวัน เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจง่ายและสามารถนำไปปรับใช้ในชีวิตประจำวันได้

เนื้อหาบางส่วนจากหนังสือ“เอาตัวรอดด้วย ทฤษฎีเกม”

1.เกม  Game
กล่าวถึงนิยามที่เกิดขึ้นเมื่อคนเราตกอยู่ในสถานการณ์ที่มีทางเลือกมากกว่า 1 เพื่อให้ได้รับผลตอบแทนสูงสุด โดยที่ข้อมูลไม่ครบถ้วน ในขณะที่มีผู้เล่นคนอื่นก็กำลังตัดสินใจเพื่อหาทางเลือกที่ให้ผลตอบแทนสูงสุดเช่นกัน ซึ่งต้องอาศัยการคาดเดาความเป็นไปได้ล่วงหน้าเพื่อหากลยุทธ์ที่ดีที่สุดประกอบ

2.กลยุทธ์เด่น
การมองหากลยุทธ์ที่ดีที่สุด ให้ผลตอบแทนมากที่สุดกับฝ่ายเราโดยไม่สนใจผลตอบแทนของอีกฝ่ายหนึ่ง

3.ความลำบากใจของจำเลย
เป็นเกมซึ่งมีตัวแปรสำคัญคือระดับของการไว้วางใจกัน เมื่อไรก็ตามที่ความไว้วางใจนั้นจบลงด้วยการเลือกทางเลือกที่คิดว่าดีที่สุดสำหรับตัวเอง อาจได้ผลตอบแทนที่แย่ที่สุดสำหรับการไว้วางใจก็ได้

4.จุดสมดุลของแนช
เกมที่ผู้เล่นทั้งคู่ต้องเลือกจุดที่พอใจ เพราะไม่สามารถมองเห็นผลตอบแทนที่ดีกว่าได้จากทางเลือกอื่นๆ เหมาะสำหรับเกมที่ต้องเล่นซ้ำๆ

5.เกมปอดแหก
เป็นเกมวัดใจว่าใครจะมีความกลัวมากกว่ากัน คนที่กลัวมากที่สุด จะเป็นฝ่ายแพ้ในเกมส์นี้ เรามักเห็นได้บ่อยๆในชีวิตประจำวันเช่น การทำงานกลุ่ม หรือทำงานเป็นทีม

work-group

6.เกมแห่งความร่วมใจ
เป็นเกมที่หากผู้เล่นทั้งหมดร่วมมือร่วมใจกัน จะทำให้เกิดผลตอยแทนที่ดีที่สุด

7.เกมสุ่มกลยุทธ์
เกมที่มีลักษณะเดียวกันกับ เป่า-ยิ้ง-ฉุบ ไม่มีใครได้เปรียบเสียเปรียบอย่างชัดเจน

8.เกมความน่าเชื่อถือ
กล่าวถึงการวางกลยุทธ์ เมื่อมองว่าผ่ายตรงข้ามเสียเปรียบอย่างเห็นได้ชัด เป็นเกมที่ผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามจะเชื่อถือคำขู่คุกคามเของเรา เพราะเขาจะได้รับผลประโยชน์ด้วย

9.เกมการต่อรอง
กลยุทธ์การหาข้อสรุปเกี่ยวกับการแบ่งผลประโยชน์จากการแลกเปลี่ยนและร่วมมือกัน โดยจะมีการยื่นข้อเสนอ และตอบรับเพื่อหาจุดลงตัวให้ได้ด้วยการลดทางเลือกลงภายใต้เงื่อนไขเรื่องเวลา โดยฝ่ายยื่นข้อเสนอก่อนมักจะเป็นฝ่ายที่ได้เปรียบ

10.เกมกับค่าจ้าง
เป็นการยกตัวอย่างการใช้ทฤษฎีเกมระหว่างลูกจ้าง กับนายจ้างที่ต่างฝ่ายต่างต้องเอาเปรียบซึ่งกันและกัน

11.เกมกับธุรกิจ
เล่าถึงเกมกลยุทธ์การฮั้วราคากันของคู่แข่งขันในตลาด เพื่อให้ได้ผลประโยชน์ทั้งสองฝ่าย

12.เกมกับตลาดหุ้น
กล่าวถึงเกมการต่อสู้ของผู้เล่นต่างๆในตลาดหุ้น รายย่อย กองทุน รายใหญ่ และอื่นๆ และกลยุทธ์ต่างๆที่ผู้เล่นรายใหญ่ๆนิยมนำมาใช้

บางคนกล่าวว่า ทฤษฎีเกม (game theory) เป็นทฤษฎีเพิกเฉยต่อ คุณธรรม จริยธรรม การเปิดเผยทฤษฎีเท่ากับว่าเป็นการเอื้อให้กับคนที่พลิกแพลงเจ้าเล่ห์แบบศรีธนญชัย คนชั่ว คนเลว เห็นแก่ตัวมากขึ้นและเก่งขึ้น แต่ผมเชื่อว่า การศึกษาทฤษฎีเกมมันก็เหมือนเหรียญสองด้าน มีทั้งด้านดีและด้านเสีย ถึงแม้ว่า ทฤษฎีเกมจะช่วยให้คนเลวในสังคมเก่งขึ้น แต่ก็ยังช่วยให้คนดีนั้น รู้เท่าทันถึงกลโกงต่างๆ และสามารถต้านทานกับคนเลวได้ เพราะพวกเราจะถูกหลอกกันยากขึ้น

———
ติดตามเรื่องราวเกี่ยวกับการลงทุนได้อีกที่เพจ Meawbin Investor นะครับ คลิ๊ก
———